هشت مارچ، روز تجديد پيمان زنان ايران.
نيلوفر بيضایی

هشت مارچ در آستانه ى 93 سالگي، زادروز “ روز زن“ است . روزى كه بدنبال پيشنهاد كلارا زتكين براى تشكيل كمپينهاى زنان در مبارزه براى بدست آوردن حق راى در سال 1910 و يكسال بعد از اين پيشنهاد در سالگرد تظاهرات اعتراضى زنان كارگر نيويوركى به شرايط غير انسانى كارى ، اينچنين نام گرفت. از ‌آنهنگام تاكنون، زنان در سراسر جهان اين روز را به روز اكسيون هاى اعتراضى و در عين حال روز همبستگى و تجديد پيمان در مبارزه ى مشتركشان براى رسيدن به برابرى كامل فردي، حقوقى ، اجتماعى ، سياسى و اقتصادى بدل ساخته اند

امروز براى ما زنان ايرانى مى بايست بيش از ديگران روشن شده باشد كه طرح و تاكيد بر خواسته هايمان ، بدون شركت در عرصه ى اجتماع ، بدون دخالت در تغيير سرنوشت ، بدون حركتهاى جمعى و متشكل ممكن نيست. حاصل انقلاب اسلامى براى زنان ايران تنها فشار و تحقير و توهين و خشونت بوده است. يكى از اولين اقدامات اسلاميون به قدرت رسيده اجبارى كردن پوشش اسلامى براى همه ى زنان بود. اينكه حكومتى براى خود اين حق را قايل شود كه براى چگونه لباس پوشيدن بيش از نيمى از جمعيت كشورش تصميم بگيرد ، نه تنها تحقيرآميز است ، بلكه نشان از ذهنى متجاوز و بيمار دارد . ذهنى كه تا آنجا پيش برود كه موهاى زن را عامل تحريك جنسى مردان بداند، نمى تواند از سلامت برخوردارباشد. اساس ذهنيت حكومت اسلامى به زن بر پايه ى بيمارى عميق جنسى و تجاوز بنا شده است. ذهنى بيمار كه براى پوشاندن فساد عميق نهفته در خود، اين فساد را به “زن“ نسبت مى دهد و براى همين اين حق را براى خود قايل است كه براى چگونه بودن او تصميم بگيرد. وضع قوانينى كه ناشى از ذهنيتى بيمار و نگاهى بى اعتماد به هر گونه توانايى در زنان بود ، آنان را موجوداتى ناقص العقل تصوير كرد و حق تصميم گيرى در مورد خويش را در تمامى عرصه ها از آنها گرفت. مخالفت آشكار و پنهان با اشتغال زنان ، تبليغ و ترويج اين ذهنيت كه جايگاه اصلى زنان در خانه است ، اعمال انواع تبعيضهاى جنسيتى در بازار كار، پايين بردن سن قانونى ازدواج به 9 سال، ايجاد پايه هاى قانونى براى گسترش زن آزارى و اعمال خشونت جسمى و جنسى بر زنان ، وضع قانون سنگسار ، سپردن حق حضانت فرزندان به پدر، قانونى شدن حق چند همسرى براى مردان، تنظيم محتواى كتابهاى درسى بر اساس نگاه تحقيرآميز حاكمين به زن، محدود ساختن حضور زنان به عرصه ى آشپزخانه و بچه دارى در كتابهاى درسى و تبليغ نگاه سنتى به زن، تقسيم مشاغل به زنانه و مردانه و ايجاد محدوديتهاى بيشمار شغلى براى زنان تنها گوشه هايى از فاجعه اى است كه بنام حكومت “الله“ بر زنان ايران رفته و مى رود

كسانى كه با استفاده از آمار موجود كه حاكى از درصد بالاى حضور زنان در دانشگاهها (بعبارتى بالاى 50 درصد و بيش از مردان) ، اين حضور گسترده را از بركات انقلاب اسلامى و “امن“ شدن دانشگاهها در حفظ “عفت“ زنان بر مى شمرند، پاسخى براى اين سوال ندارند كه اين زنان پس از فارغ التحصيل شدن چه بر سرشان مى آيد و اينكه چرا (طبق آخرين آمار) تنها ده درصد نيروى كار را زنان تشكيل مى دهند و اينكه چرا اين آمار در سال 1355 ، يعنى دو سال پيش از انقلاب دوازده و نيم درصد بوده است

اكثر زنان تحصيلكرده ى دانشگاهها پس از پايان تحصيل ، بدليل ريشه دار بودن اين ذهنيت در كارفرمايان ، كه زنان از نظر قواى بدنى و فكرى ناتوان تر از مردان هستند، به مشاغل مناسب دست نمى يابند. بسيارى از خانواده ها ى ايرانى سنتى مى انديشند و حكومت اسلامى زمينه ى رشد و گسترش اين ذهنيت را تقويت كرده است. بسيارى تحصيل و مدرك تحصيلى دختران خود را بستره اى مناسب براى يافتن همسرى با موقعيت مناسب شغلى و مالى مى دانند. بسيارى نيز مى دانند كه راهها براى دستيابى به شغلهاى درخور تحصيلات براى دخترانشان بسته است. در عين حال نبايد فراموش كرد كه سرنوشت زنان تحصيلكرده و شاغل پس از ازدواج بدست همسرانشان سپرده مى شود. چرا كه طبق قوانين مدنى در صورتيكه مرد با اشتغال همسرش موافق نباشد يا به هر دليلى اشتغال زن را با موقعيت خانه دارى او ناهمخوان بداند ، مى تواند زن را از ادامه ى اشتغال منع كند

فراموش نكنيم كه زنان تحصيلكرده درصد بسيار محدودى را نسبت به كل جمعيت زنان تشكيل مى دهند. اكثر زنان از امكان ادامه ى تحصيل محرومند و بدليل فقر اقتصادى و به اتكاى “ قانون“، در سنين پايين مجبور به ازدواج مى شوند. بيشترين درصد بيسوادان را (يعنى كسانى كه خواندن و نوشتن نمى دانند) زنان تشكيل مى دهند

زنان قربانيان خشونت وسوء ظن و شك هستند و در مملكتى كه حاكمين از تئورى “ فساد“ بالقوه ى زنان حركت مى كنند، خانواده ها نيز در اين باور عقب مانده تقويت مى شوند كه براى جلوگيرى از فساد ، دختران بهتر است زودتر شوهر كنند. در رژيم اسلامى به زنان مانند بردگانى نگاه مى شود كه افسارشان تا مدتى در دست پدر و برادر است و سپس بدست شوهر سپرده مى شود

نتيجه ى اينهمه تبعيض و بى حقوقى براى اين زنان و دختران جوان چيست؟ حس خود كم بيني، خود را دست كم گرفتن، از دست دادن انگيزه براى پيشرفت در عرصه ى اجتماعى ، بى ارزش شمردن خود، ياس ، سرخوردگى . شايد حداكثر در اينجا روشن شود كه چرا ميزان خودكشي، خودسوزى و اعتياد در زنان و دختران جوان اينچنين رشد كرده است

بر خلاف تصويرى كه حاكمين اسلامى از خويش بدست مى دهند و بر طبق آن خود را حافظ ناموس و حجب زنان معرفى مى كنند، به زنان همچون ابزارى مى نگرند كه مى توان آنها را با پشتيبانى قانونى وجه المعامله قرار داد. تشكيل باندهاى عجيب و غريب خريد و فروش دختران و زنان ، تنزل دادن زنان به سطح موجوداتى كه براى ارضاى نيازهاى مرد آفريده شده اند ، پشتوانه ى خود را از بطن ايدئولوژيك اين حكومت برگرفته است. آنها واژه ى مورد علاقه شان يعنى “استفاده ابزارى“ از زن را به غرب نسبت مى دهند، در حاليكه اساس حركات و مبارزات زنان غربى دفاع از كليه ى حقوق زن و از جمله حق تعيين سرنوشت و حق مشاركت در اجتماع بوده است . زنى كه بتواند “ نه“ بگويد، زنى كه نظر داشته باشد، زنى كه براى خود حق حيات و حق حضور قايل باشد و از پشتوانه ى حقوقى نيز برخوردار باشد، هرگز به ابزار كسى تبديل نمى شود. چنين زنى مسئول اعمال و سرنوشت خويش است و در عرصه اجتماع از تمامى امكانات موجود براى ابراز وجود و بر عهده گرفتن نقشى موثر بهره مى جويد

تنها از زنى مى شود “استفاده ى ابزارى“ كرد كه به حقوق خويش آشنا نباشد يا اصلا حقوقى نداشته باشد. و دقيقا همين وضعيت را سالهاست كه حكومت اسلامى براى زنان ايجاد كرده است. “استفاده ى ابزارى“ را آقاى خاتمى و دوم خرداديان از زنان كردند كه با وعده ى حقوق بيشتر آنها را بسوى صندوقهاى راى روانه كردند و پس از بقدرت رسيدن فرمايش فرمودند كه “بنفع خود زنان است كه از مشاغل مهم دور بمانند ، چون ممكن است از پس آنها
(“بر نيايند و آبرويشان برود“! (نقل بمعنى از سخنان خاتمى پس از “انتخاب

در جامعه اى كه “زهرا خانمها“ و مردسالارانى در هيبت “زن“ مشاورين دست دوم و دست دهم روساى مملكتند و كارشان باز پس دادن نظرات و خواسته هاى آقايان در قدرت و مخالفت با آزادى زنان است ، كدام الگو براى دختران جوان وجود دارد كه دخالت در امر سياست را برايشان كمى جذاب كند

صداى زنان و مردان سكولار را به زور سرنيزه قطع كردند، آنها را قلع و قمع كردند ، تا در نبود آنها مردم دل به مشتى آخوندزاده ى زن و مرد در هيبت “مردمسالاران دينى“ خوش كنند و دم بر نياورند

اينها گويا فراموش كرده اند كه هر فشارى مقاومت منفى مى آورد ، گويا نمى بينند كه با وجود تمام آنچه گفته شد، زنان ايران اين اجحاف و بى حقوقى را تا ابد نخواهند پذيرفت. 25 سال پروپاگانداى مداوم نتوانست اين زنان را به خوهران سربزير زينب بدل كند . زنان ايران متشكل خواهند شد و هم اكنون نيز از ضرورت تشكل با وجود همه ى موانع باخبرند. زنگ خطر تماميت اين حكومت سالهاست كه به صدا در آمده است و زنان ديگر چيزى براى از دست دادن ندارند. حقوق زن، حقوق بشر است و دقيقا اين حقوق است كه سالهاست دارد در ايران پايمال مى شود. جنبش زنان تنها زمانى قابل اتكاست كه از تمامى زنانى تشكيل شده باشد كه خواهان احقاق بى چون و چرا و بدون اگر و مگر حقوق خويشند. در اينجا ديگر تعلق طبقاتى يا نژادى و يا مذهبى هيچ نقشى بازى نمى كند ، بلكه عامل تعيين كننده اعتقاد و اراده ى خستگى ناپذير در راه محو كامل تبعيض جنسيتى و برابرى كامل حقوقى زنان است. در اين مسير تمام مردانى كه در فكر و در عمل به اين برابرى معتقدند ، مى بايست بعنوان همراهان اين جنبش حضور خود را برجسته تر كنند. زنان به مردانى كه بخواهند در مورد مسئله ى زن هم نقش “پيشواى“ فكرى را بازى كنند ، نيازى ندارند. بلكه از حضور مردانى استقبال مى كنند كه خود را همراه اين جنبش بدانند و در عين حال در عرصه ى تئوريك نيز به تام العقل بودن زنان باور واقعى داشته باشند و از ادعاى تئوريسين بودن فمينيسم دست بردارند و در كنار زنان حركت كنند، بدون اينكه بخواهند به آنها پند و اندرز بدهند ويا گمان كنند كه بايد به زنان راه و چاه را نشان بدهند. همچنين جنبش زنان بعنوان يك جنبش خصلتا كثرت گرا و دمكراتيك و بعنوان اولين قربانى ديكتاتورى اسلامى مى بايست در عرصه ى سياسى و براى مشاركت در ساختار سياسى ايران فردا نقش چشمگيرترى ايفا كند

يقين بدانيم كه زنان ايران ديگر در دام “دوم خرداد“ هاى بعدى نخواهند افتاد ، بلكه همپاى تمام آزاديخواهان تا محو كامل ديكتاتورى اسلامى و برقرارى ايرانى دمكراتيك مبارزه خواهند كرد

بانوى سالخورده ى 8 مارچ نزديك به يك قرن است كه از پا ننشته است و قرنها بعد نيز تا برپايى برابرى كامل حقوقى زنان در تمام جهان همچنان سربلند خواهد ايستاد. خدا بانوست اين بانو. هرگز نمى ميرد. 8 مارچ بر تمامى زنان ميهنم مبارك باد

5 مارچ ‏2003‏-‏03‏-‏05