یادداشتهائی از سر بی حوصلگی(3)، سیروس طبرستانی
*عرق در ایران عزیز اسلامى..
لابد خبر داری که من گاه و بیگاه در نشریه های داخلی هم قلم می زنم ولاطائلاتی می نویسم. در این سفر اخیر که در تهران بودم روزی صاحب امتیاز یکی از این نشریه ها تلفن زد و دعوت کرد که روز پبجشنبه ای نهار مهمان اش باشم. پرسیدم چه خبر؟ گفت خبری نیست چند تا از همکاران را دعوت کردم دیدم تو هم تهرانی. پیش خود گفتم تو هم بیائی و با این دوستان از نزدیک آشنا بشوی.
روز موعود به دفتر نشریه رفتم. چند تائی هم آمده بودند اگر چه با نامشان آشنا بودم ولی اولین بار بود که از نزدیک با این همکاران به اصطلاح مطبوعاتی ملاقات می کردم. آن چه برای من جالب بود باور گسترده دوستان به توطئه بود. یعنی غیر از من، در این جمع کسی نبود که در باره توطئه ای سخن نگفته باشد. از توطئه ای که به انقلاب اسلامی منجر شد تا توطئه جنگ و خاتمه جنگ و بعد هم یکی که به گفته خودش با دفتر خامنه ای هم ارتباط داشت می گفت که امریکا و انگلیس با هم توافق کرده اند که مسلمانان سنی ابوابجمعی امریکا باشند و شیعیان و از جمله ایران هم در سازمانی که ریاست اش با چارلز ولیعهد کهن سال انگلیس است اداره شوند. و می گفت که دریکی از این تلویزیون های ماهواره ای خودش دیده است که چارلز سخن رانی کرده و ضمن اعلام وجود چنین سازمانی، برای اداره امور کشورهای شیعه نشین از جمله ایران دستور العمل هم صادر کرده است. من البته از کس دیگری این داستان را نشنیدم با این که خیلی از آدم هائی که من با آنها برخورد داشتم از این تلویزیون ها دارند. در انگلیس هم تا جائی که خبر دارم از این حرفها نمی زنند. خنده دارترین بخش صحبت هایش این بود که می گفت وقتی برای کاری به دفتر خامنه ای رفته بود این ماجرا را برای رئیس دفتر او تعریف کرد و از او جریان را پرسیده بود که رئیس دفتر هم لبخندی زدو چیزی نگفت. خیلی خویشتن داری کردم و چیزی نگفتم که این چه حکمت عجیبی است که به صغیر و کبیر که از این حرفها نمی زنند رحم نمی کنند ولی این آقای دکتر که نویسنده هم هست می رود دم لانه زنبور و از این حرفهای بودار می زند و کسی هم به او نمی گوید بالای چشمت ابروست! باری داشتم به این دست لاطائلات گوش می دادم که بدون مقدمه دوست صاحب امتیاز من به سخن بر آمد که دوستان علت این که شما را در این جا جمع کرده ام این که به شما بگویم که شماره بعدی نشریه که در آمد دیگر می خواهم بساط را جمع کنم. من که از روال کار در ایران خبری نداشتم و طبیعتا عکس العملی هم نشان ندادم ولی دیگران به پرس و جو برآمدند و معلوم شد- آن طوری که دوست صاحب امتیاز من می گفت : که در 6 ماه گذشته چند بار به دادگاه ویژه روحانیت ( آره درست می خوانی دادگاهی که محسنی اژه ای رئیس آن است) احضارشد. و بعد ادامه داد که به غیر از احضار و معطلی چند ساعته کار دیگری نکرده بودند. فقط گفتند فعلا برو، بعد با شماتماس می گیریم. و افزود دریکی از این دفعات به رئیس دفتر محسنی اژه ای گفتم : اگر حاجی آقا به نوشته های نشریه ایراد دارند اطلاعیه ای بنویسند من در نشریه چاپ کنم که قرارا رئیس دفتر هم خیلی مودبانه به او گفته بود فضولی موقوف.
وقتی از او پرسیدند که خوب چرا می خواهی نشریه را تعطیل کنی. در پاسخ علاوه بر تنش عصبی ناشی از این این احضارهای مکرر بطور سربسته شروع کرد به نالیدن از دست به اصطلاح اصلاح طلبان ووزارت ارشاد. که بر سر راه نشریه هائی که بطور کامل از خودشان نباشند سنگ اندازی می کنند. کاغذ ارزان نمی دهند و یا حتی تازگی ها که وزارت ارشاد بودجه ای برای خرید نشریات ادواری گذاشته ، گویا از هر شماره 1000 نسخه می خرند که به نشریه کمک مالی کرده باشند- فقط براساس رابطه و همسان اندیشی نشریه می خرند. در نتیجه علاوه بر مشکلات دیگر، از نظر اقتصادی هم دیگر اداره نشریه غیر ممکن شده است.
دردسرت ندهم عصر که کارم تمام شد برای این که در خیابان های شلوغ و بی در و پیکر تهران گم و گور نشوم تلفن زدم تا دوستی بیاید و مرا از دفتر نشریه بردارد. او هم آمد. اول چیزی نگفت. مقداری که راه رفتیم گفت: راستی تو این جور جمع ها باید خیلی مواطب باشی. خیلی که نطق نکردی؟ گفتم. نه چطور مگه؟ گفت خیلی از این دوستان با حضرات سروسری دارند. گفتم لااله الالله. چه گیری افتادیم از دست شماها. این دوست صاحب امتیاز من می گفت که فلان و بهمان وابسته اند و حالا تو می گوئی که خود این جماعت این کاره اند! گفت. اگر قبل از رفتن با من تماس می گرفتی من نمی گذاشتم تو این دعوت را قبول کنی و به این جور جمع ها بروی. چون راستتش من به خود میزبان امروز تو مشکوکم. چیزی نمانده بود سرم را بکوبم به شیشه جلوی اتوموبیل وقتی بیچارگی مرا دید گفت. این قدر جوش نیار.. اگر از خودشان نبود که به او پروژه های تحقیقاتی آب و نان دار نمی دادند! آیا می دانی که این پروژه ها را به همه کس نمی دهند؟
گفتم والله، رفیق جان من حتی اسم خودم را هم دیگر نمی دانم و صحبت را عوض کردم. دو روز بعد یکی از رفقای خیلی قدیمی به دیدن من آمد. تنها کاری که توانستیم بکنیم این که برویم و در یک پارک قدم بزنیم. می دانی تهران غیر از رستوران برای پر خوری جائی ندارد که بتوانی بروی و مثلا چای و یا قهوه بخوری. آن هم اگر باشد اغلب با شیرینی فروشی قاطی است و تازه باید بروی و مثل برق چند تاشیرینی تر و خشک را ببلعی و بیائی بیرون. خلاصه وقتی جریان را برای او تعریف کرده و از زمین و زمان نالیدم که همه یک دیگر را متهم می کنند و اظهار فضل کردم که من فکر می کنم این توطئه دولت باشد تا مردم به هم دیگر اعتماد نکنند و آنها هم بتوانند هر غلطی که دلشان می خواهد انجام بدهند. رفیقم گفت نمی دانم شاید درست بگوئی ولی اگر منهم جای تو بودم دعوت چند روز پیش را قبول نمی کردم چون در این مملکت گل وبلبل اگر از خودشان نباشی به تو پروژه تحقیقاتی نمی دهند.
چیزی نگفتم فقط نگاه کردم به درخت های خیابان پهلوی سابق که مرا به یاد جوانی هایم می انداخت.
در یکی از یادداشت ها برایت از پرخوری ها نوشته بودم و از بلعیدن، حالا برایت از نوشیدن بگویم. می دانی که ظاهرا در ایران مشروب داشتن و مشروب خوردن و مشروب خریدن و فروختن جرم است که علاوه بر دیگر مجازات ها، شلاق زدن اش قابل خرید هم نیست ( البته می دانی که در این کشور گل وبلبل همه چیز بستگی دارد که کی را می شناسی!). ولی باور کن من هرگز به میزانی که در طول سفر به ایران مشروب می خورم، مشروب نمی خورم و هیچ وقت نخورده ام. در انگلیس اگر الکلی نباشی مشروب خوردن اولا نامنظم است و ثانیا بهانه می خواهد و از آن گذشته من به ندرت در این جا در طول روز مشروب خورده ام. ولی درایران عزیز اسلامی، وضع به گونه ای دیگر است. به غیر از یکی دو تا فامیل حزب الهی هر جا که رفته ام و هر وقت شب و روز که رفته ام بساط مشروب پهن می کنند. عرق های خانگی که خوردن شان به راستی هم شجاعت می خواهد وهم همت. نمی دانم بو و مزه اش را به چه تعبیر کنم. فقط از من قبول کن که به نظر من نوشیدن اش کفاره دارد. ولی خوب، به عوض به نسبت مشروبات وارداتی ارزان تر است. آبجوهای واردائی هم هست که گاه تا 15 درصد الکل دارد و زهر هلال است و بد مزه و تلخ و گس…آنها که وضع مالی شان خوب است ویسکی و جین قاچاق تعارف می کنند و جالب این که وقتی نمی خوری یا هم پای شان نمی خوری تعجب می کنند. زیاد اتفاق می افتد که نه جین شان جین است ونه ویسکی شان ویسکی. نمی دانم چیست. رفته بودم دیدن یکی از بستگان خودم که با عشق و علاقه زیاد وسط روز ویسکی آورده بود که نام اش را نشنیده بودم. اولین گیلاس را که سر کشیدم دیدم این صاحب مرده همه چیز هست غیر از ویسکی با منتهای ادب و احترام از نوشیدن بیشتر امتناع کردم. از صاحب خانه اصرار واز من انکار. سر آخر مجبور شدم حقیقت را بگویم که من می ترسم این مایع را بخورم چون به نظرم ویسکی نمی آید. رنگ از رخسار میزبان من ، که فکر می کند من یک ویسکی شناس قهاری هستم- پرید. پیش از آن که من چیزی بگویم شروع کرد به شخصی که من نمی شناختم فحش و بد وبیراه گفتن. وقتی تعجب مرا دید گفت: می دونی هفته پیش این فلان فلان شده 24 شیشه یک لیتری از این زهرمار را به جای ویسکی یه من انداخت.
با شیطنت گفتم. خوب مسئله ای نیست. نمی توانی از دست اش شکایت بکنی؟ گفت چرا! به شرطی که تو قبول کنی شلاق اش را به کپل تو بزنند.
هفته آخری که در ایران بودم رفته بودم به یکی از ییلاقات اطراف تهران که آب وهوای با صفائی داشت ومیهمان یکی از دوستان بودم. داماد او که یک طبیب متخصص و یک حزب الهی تمام عیار است هم بود. تا غروب چای نوشیدیم و شربت و دراین فاصله دو سه بار دوستم مرا به گوشه ای کشید و با حالتی بسیار شرمنده عذر خواهی کردکه اگر این داماد حزب الهی او نبود صفائی می کردیم و ویسکی می خوردیم. دلداریش دادم که من درایران بسیار بیشتر از آن چه که برای سلامت من خوب باشد مشروب می خورم و چه بهتر که این توفیق اجباری را به فال نیک بگیریم. غروب شد و هوا رو به خنکی گذاشت. اولین نسیم شامگاهی که به صورتم زد حرفهای خودم از یادم رفت. بدون این که به صاحب خانه چیزی بگویم بدون مقدمه رو کردم به داماد او وگفتم آقای دکتر، من یک شبه مهمانم و صد ساله دعا گو و ازاین فرصت ها کمتر گیرم می آید. من هوس کرده ام کمی مشروب بخورم ولی اگر شما ناراحت می شوید نمی خورم. نمی دانم رودربایستی گیر کرده بود یا غافلگیر شد یا چی، ولی با این همه با صورتی مات در حالیکه تسبیح شاه مقصودی اش را میان انگشت هایش می چرخان گفت: خواهش می کنم. اختیار دارید ( البته می دانی که ده سال پیش اگر این کار را می کردم حسابم با کرام الکاتبین بود) صاحب خانه که انگار منتظر همین رخصت بود در یک چشم بهم زدن بساط ویسکی را فراهم کرد. یکی دو گیلاس که نوشیدم انگار اندکی پررو شده بودم ( البته می توانی بگوئی پررو تر) رو کردم به داماد حزب الهی دوستم و گفتم آقای دکتر اگر اجازه می دهید یک جرعه هم برای شما بریزم . محفل دوستانه وخودمانی است و این نسیم هم اندکی ویسکی می طلبد. دکتر که دست پاچه شده بود اندکی ناز کرد و گفت ای آقا: من و مشروب!! من هیچ گاه مشروب نخورده ام. ولش نکردم وگفتم، درست ولی هر چیزی به یک بار تجربه کردن می ارزد. عیش ما را تکمیل کنید. اجازه بدهید برای شما هم بریزیم. دردسرت ندهم با اندکی اصرار رضایت داد که امتحان کند. زیر چشمی نگاهش می کردم وقتی گیلاس را سر کشید هیچ نشانه ای ا ز کسی که برای اولین باز مشروب نوشیده باشد نبود. مچ دست اش را قاپ زدم و گفتم. کون گشاد… تو که مشروب خوری! این ادا و اصول دیگه چیه در می آری؟
دکتر شروع کرد به خندیدن و یعد یک مرتبه صدای قهمهه همه مهمانان و صاحبخانه بلند شد.
از آرشیو
Comments
یادداشتهائی از سر بی حوصلگی(3)، سیروس طبرستانی — بدون دیدگاه
HTML tags allowed in your comment: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>