انتخابات آلمان ، شکست سنگین دو حزب برتر و رشد پوپولیست ها !
عباس رحمتی

Print Friendly, PDF & Email

 

 

انتخاباتی که روز ۲۴ سپتامبر برگزار شد، مهم‌ترین انتخابات جمهوری فدرال آلمان بود . در این انتخابات نه تنها نمایندگان مجلس آلمان یا بوندس‌تاگ انتخاب می‌شوند، بلکه صدراعظم این کشور نیز تعیین می‌شود.  ساز و کار انتخابات در آلمان در مجموع پیچیده بود و اکنون با پیروزی راستگراها برای اولین بار ائتلاف جامائیکایی  کاردولت   خانم مرکل  را پیچیده تر خواهد کرد.

لازم به توضیح است ، برای اینکه حزبی به بوندس‌تاگ راه یابد باید حداقل پنج درصد از رای دوم، یعنی رای مستقیم مردم به احزاب را به دست آورده باشد. این سیستم برای جلوگیری از ورود “خرده‌احزاب” پیش‌بینی شده است. آموزه‌ای از دوران حکومت جمهوری وایمار. این مانع ۵ درصدی عملا جلوی ورود احزاب راستی نظیر NPD یا حزب ناسیونالیست آلمان و سایر احزاب افراط‌گرا به پارلمان را گرفته است.

در انتخابات دیروز  طیفی از آراء همه را غافلگیر کرد احزاب قوی مانند سوسیال دموکراتSPD و احزاب حاکم دموکرات مسیحی ( CDU)  یعنی حزب صدر اعظم  که در سال ١٩٨٧ بیش از ٨١ درصد آراء را از آن خود کرده بودند امسال کمتر از ۵۴ درصد آراء را کسب کرده اند ، سوسیال مسیحی ، CSU هم شکست سختی خوردند ! در واقع  هردو حزب ائتلاف احزاب دمکرات مسیحی و سوسیال مسیحی شکستی سختی را متحمل شدند. لیبرال‌ها FDP که دور قبل حد نصاب آراء را کسب نکرده بودن ، دوباره وارد مجلس شدند و حزب راست افراطی “آلترناتیو برای آلمان”AFD  که فقط سه است تاسیس شده است سومین حزب قدرتمند آلمان شد. و با ١٣ درصد به مجلس آلمان راه یافت و ٧٩ کرسی پارلمان را تصاحب کرد. بدین ترتیب  انتخابات سپامبر   ٢٠١٧ آلمان محاسبات سیاسی را از اساس تغییر داد.

کارشناسان سیاسی همواره آرای موافقان آنگلا مرکل را حدود ۴۰ درصد اعلام می‌کردند؛ اما در نهایت او با بدترین نتیجه انتخابات برای حزب دمکرات مسیحی از سال ۱۹۴۹ بدین‌سو مواجه شد ، صدر اعظم آلمان گفت بخش بزرگ شکست حزب مان  را باید در پذیرش پناهندگان دانست . خانم مرکل به خبرنگاران اعلام کرد دیگر نمی گذاریم چنین وضعیتی تکرار شود.

 

تأثیر شکست درایالت بایرن برای حزب سوسیال مسیحی:

نتیجه فاجعه‌آمیز انتخابات برای سوسیال مسیحی‌ها در ایالت بایرن، تأثیری تعیین‌کننده در سقوط آرای ائتلاف آنها با دمکرات مسیحی‌‌ها داشت. آنها به نسبت سال ۲۰۱۳ میلادی ۱۰ درصد از آرای خود را از دست دادند. “هورست زهوفر”، رئیس حزب سوسیال مسیحی، در همان اوائل شب انتخابات صراحتا گردش به راست حزبش را اعلام کرد. این حزب در سال ۲۰۱۸ در برابر انتخابات ایالتی قرار خواهد گرفت.

در این انتخابات ضربه کاری   به حزب سوسیال دمکرات، وارد شد و امکان ائتلاف مجدد بزرگ دولتی را گرفت. پس از اعلام نتایج اولیه انتخابات، رهبران این حزب وداع با ائتلاف بزرگ را اعلام کردندبطوریکه سوسیال دموکراتها را در موضع اپوزیسیون قرار خواهد داد.برای حزب سوسیال دموکراتها بهتر این است که در اپوزیسیون باقی بمانند تا در ائتلاف رنگارنگ که ترکیب نا متجانسی دارد شرکت نکنند و در انتخابات بعدی با مواضع بهتری طرفداران خود را حفظ کنند تا بتوانند در مقابل مرکل و سیاستهایش بایستند  و حرف خود را پیش ببرند ، همان چیزی که طرفدارنشان می خواهند!

ائتلاف “جامائیکا”

با کنار کشیدن سوسیال دمکرات‌ها از ائتلاف دولتی، تنها گزینه محتمل ائتلاف حزب دمکرات مسیحی با حزب دمکرات‌های آزاد و سبزها است؛ یا همان ائتلاف سیاه−زرد−سبزِ موسوم به ائتلاف جامائیکا. این نخستین ائتلاف با چنین طیفی در سطح سراسری آلمان خواهد بود. در واقع AFD حزب  آلترناتیو برا ی آلمان در این ائتلاف جایی ندارد.  از هم اکنون هم روشن است که مذاکراتی دشوار و درازمدت در راه خواهد بود. لیبرال‌ها و سبزها رابطه خوبی با هم ندارند. ائتلاف آنها در ایالت “شلسویگ هولشتاین” از ماه ژوئن گذشته، می‌تواند سرمشق خوبی برای ائتلاف سراسری آنها با دمکرات مسیحی‌ها باشد.

بنا بود پارلمان جدید، برای نخستین بار پیشتر از شش دهه، دوباره شش‌( رنگارنگ) حزبی باشد. دو حزب بزرگ دمکرات مسیحی و سوسیال دمکرات در عین حال بازندگان بزرگ هم بوده‌اند و چهار حزب دیگر می‌توانستند خود را برنده حس کنند، زیرا به آرای همه‌ی آنها کم و بیش افزوده شده است. ولی هنوز مشخص نیست چنین ائتلافی بوجود آید، بحث اصلی ائتلاف  جامائیکا بر روی سه حزب دمکرات مسیحی و لیبرالها PDF و حزب سبزها Grüne است

برنده اصلی حزب جوان راست :

برنده اصلی در این میان اما حزب راست افراطی “آلترناتیو برای آلمان” بوده که با ١٣ درصد آرا سومین حزب قدرتمند شده است. پیروزی لیبرال‌ها هم با ۷ / ۱۰ درصد آرا آشکار بود. حزب چپ آلمان نیز با ۲ / ۹ درصد آرا به هدف انتخاباتی خود رسید و بیش از نیم درصد بر آرای خود افزود. سبزها هم با ۹ / ۸ درصد، نیم درصد رشد داشتند. اما این  سه حزب به‌وضوح عقب‌تر از “آلترناتیو برای آلمان” قرار گرفتند.

 ائتلاف بزرگ بهم میخورد! 

دمکرات مسیحی‌ها و سوسیال دمکرات‌ها در مجموع شاهد از دست دادن بیش از ۱۳ درصد از آرای خود بودند. چنین شکستی، با توجه به شرکت بیش از ۷۶ درصدی واجدان شرایط در انتخابات که نشانگر رشدی پنج درصدی به نسبت چهار سال پیش بود، اخطاری شدید از سوی رأی‌دهندگان به آنان محسوب می‌شود.

به نظر می‌رسد، دیگر دورانی که این دو حزب بزرگ می‌توانستند جهت‌گیری سیاسی در آلمان را به تنهایی تعیین کنند، به سر رسیده باشد. ائتلاف‌های بزرگ، احزاب سیاسی حاشیه‌ای را تقویت می‌کنند. پیروزی “آلترناتیو برای آلمان” مؤید این مسئله است.  همانطور که در بالا اشاره کردم ، دمکرات مسیحی‌ها و سوسیال دمکرات‌ها  چنین شکست سنگینی را تجربه نکرده بودند . در سال ۱۹۸۷ حدود ۸۱ درصد آرا را از آن خود کرده بودند، در صورتی که آنها امسال کمتر از ۵۴ درصد را به خود اختصاص دادند.

ارزیابی‌ها نشان میدهد ، سوسیال دمکرا‌ت‌ها متهم شده‌اند که به اندازه کافی نتوانسته‌اند در برابر مرکل بایستند و حرف خود را پیش ببرند؛ علاوه بر این گفته می‌شود که از خط مشی مشخص و مستقل بی‌بهره بوده‌اند. ائتلاف بزرگ هیچگاه برای آنها در مقام مؤتلف ضعیف‌تر سود چندانی به همراه نداشته است. به همین خاطر نیز رهبران این حزب به سرعت پس از روشن شدن نتایج اولیه انتخابات اعلام کردند که به جایگاه اپوزیسیون عقب‌نشینی خواهند کرد.

با وجود رشد اقتصادی و سقوط نرخ بیکاری، مجازات ائتلاف “سیاه−سرخ”  CDU/SPD نشانگر نارضایتی بزرگی در آلمان است. معضل پناهجویان نیز همانند سیاست‌های دولت در رابطه با بازنشستگی، از جمله دلایل این نارضایتی است.

چالش “آلترناتیو برای آلمان”

پس از ورود “آلترناتیو برای آلمان”AFD  ،  تقریبا تمامی پارلمان‌های ایالتی، این حزب اینک به بوندستاگ نیز راه یافته است. این حزب حتی در شرق آلمان با بیش از ۲۱ درصد آرا، به دومین حزب قدرتمند این منطقه از کشور تبدیل شده است. این حزب راست افراطی حتی در میان رای دهندگان مرد در شرق آلمان در صدر قرار دارد. “آلترناتیو برای آلمان” سومین حزب قدرتمند پارلمان سراسری نمایندگان نیز هست.

حدود ۶۰ درصد کسانی که این حزب را برگزیده‌اند، عنوان می‌کنند که رأی خود را در اعتراض به دیگر احزاب، به “آلترناتیو برای آلمان” داده‌اند. با توجه به این امر، کسانی که واقعا به این حزب باور دارند در اقلیت هستند. الکساندر گاولند، نامزد اصلی این حزب، اعلام کرده است که دولت جدید مرکل را “شکار” خواهد کرد.حال باید دید شکار سیاست های مرکل که قول رفع کامل بیکاری  و رفاه بیشتر برای مردم   از جمله  سریعتر شدن اینترنت و افزایش دو باره صادرات که  آلمان رکود دار آن در جهان است [٢] شدنی است ؟ و  در یک کلام خانم مرکل بهتر شدن وضعیت اقتصادی مردم را وعده داده است آیا شکار چنین کسی با چنین کارنامه درخشانی ، امکان شکارش توسط حزب راستی که مرتب برعلیه اش تظاهرات میشود ( حتا بعد از انتخابات) و در حاشیه قرار دارد امکان پذیر است ؟  آیا راستها  قوی تَر خواهند شد و با شعار ضد خارجی ها و اسلام گرایی ها و مسائل امنیتی می تواند سیاستهای ائتلاف حزب مرکل را شکار کند ؟ و باید پرسید آیا سوسیال دموکراتها شکست  سنگین این دوره خود را جبران خواهند کرد و حزب چپ با درصد کمی رشد نسبت به گذشته   سیاستهای بهتری را اتخاذ خواهند کرد  و  وضعیت کنونی آلمان را تغییر خواهند داد؟ باید منتظرماند.

 

__________________________________________________________________________________

[١] Deutsche Welle Fsri

[٢] آلمان در سال گذشته توانست با صادرات ١۴۵٠ میلیارد یورو جایگاه اول را در جهان کسب کند.

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.